Jean-François Revel: Η ‘θεία χάρις’ του Κράτους

Από: «Η ‘θεία χάρις’ του Κράτους», μετφ. Αιμ. Βαλασιάδης, Ευρωεκδοτική, Αθήνα, 1982.

Τα γεγονότα είναι αντιδραστικά

Θα μπορούσε κανείς να υποθέσει ότι το να είναι «αριστερή» μια κυβέρνηση, σημαίνει ότι αποβλέπει στην προώθηση της ευτυχίας των ανθρώπων. Ξεκινώντας από μια τέτοια υπόθεση, ένας απλοϊκός παρατηρητής που βλέπει την υδρόγειο θα έτεινε να δώσει το χαρακτηρισμό «αριστερές» στις χώρες που ο κόσμος ζει καλύτερα από υλικής πλευράς και από ορισμένες άλλες απόψεις που κάνουν τη ζωή υποφερτή, θα τοποθετούσε όλο και περισσότερο στα δεξιά τα καθεστώτα όσο θα κατέβαινε στην κλίμακα διαβάθμισης της ευτυχίας των λαών. Ποιά θα ήταν όμως η έκπληξη γι’ αυτό τον αφελή παρατηρητή, αν ένας καθηγητής των πολιτικών επιστημών φανερωνόταν μπροστά του για να του μάθει πως πρέπει να αντιστρέψει αυτή την κατάταξη.

Οι περισσότερες κοινωνίες όπου διαπιστώνεται η πιο μεγάλη ευημερία και οι λιγότερο δυσμενείς συνθήκες για την ολοκλήρωση του άτομου, θα του έλεγε, είναι εκείνες που καθημερινά ονομάζουμε «δεξιές» ή «συντηρητικές» ενώ, αντίθετα, εμφανίζονται στον κατάλογο των «προοδευτικών» ή «σοσιαλιστικών» χωρών σχεδόν όλες εκείνες όπου ο λαός είναι ταυτόχρονα φτωχός μέχρι αθλιότητας και καταπιεσμένος μέχρις εξοντώσεως. Χωρίς να επικαλεστεί κανείς τις πιο τραγικές περιπτώσεις αυτού του αντίστροφου «προοδευτισμού», θα μπορούσε ν’ αναφερθεί για παράδειγμα σε πολλές χώρες, πολιτισμένες, που η βιοτική άνεση και ευημερία έχουν φθαρεί κατά τη διάρκεια της ασκήσεως μιας «σοσιαλιστικής» εξουσίας, χωρίς όμως γι’ αυτό να έχει ανακληθεί ο χαρακτηρισμός αυτός από την εξουσία. Δεν θα είχε αφαιρεθεί όμως για κανένα λόγο από μια εξουσία της «δεξιάς» ο δικός της χαρακτηρισμός, ακόμη κι αν είχε αποδειχτεί ότι συνέπεσε με μια όχι και τόσο κακή περίοδο για την ευτυχία των ανθρώπων.

Αυτός, λοιπόν, που θα ήθελε ν’ αποφύγει να τον χαρακτηρίσουν σαν «αντιδραστικό», δεν θα πρέπει να περιορίζεται στο να εύχεται την ευτυχία των ανθρώπων και την εφαρμογή -ακόμη κι αν αυτή μπορεί να αναθεωρηθεί- μεθόδων κοινωνικής οργάνωσης που έχουν από πείρα αποδειχτεί οι λιγότερο καταστρεπτικές. Η άδολη, η έντιμη και χωρίς διορθώσεις χρήση ενός τέτοιου κριτηρίου θα μπορούσε να θεωρηθεί σαν δείγμα κακοπιστίας για μια πλειοψηφία καθεστώτων και κυβερνήσεων, που διεκδικούν τον τίτλο των «σοσιαλιστικών» και στις όποιες κανείς δεν αμφισβητεί αυτή τη διάκριση, για να δικαιολογήσουν τον τίτλο τους πρέπει να πληρούν τους ακόλουθους όρους: να υποβιβάζουν το βιοτικό επίπεδο, να μεγαλώνουν τις ανισότητες, να περιορίζουν τις ελευθερίες.

Pages: 1 2 3 4 5 6 7

You may also like...